Te gek optreden in Bimhuis

We waren met meer dan 20 man op het podium, 3 trombones en 6 percussionisten extra en we speelden gelijk het Nederlands elftal in zijn beste wedstrijd. Met passie en tempo zullen we maar zeggen. Het seizoen zit er weer op. Voor alle foto's zie: Play-it-Cool

Genoten van Dirty Dancing

Het aandeel vrouwen in de zaal was zoals bij mijn dansles al het geval was. Ik heb toen kennelijk toch iets gemist. Maar dat heb ik dan in een avond weer ingehaald. Fantastisch decor, prachtige dans, er gebeurt meer dan je kunt volgen, de zang komt pas laat op gang. Maar ik zou zo nog een keer willen.

De Gravin van Parma: een koekje van eigen deeg.

Casanova haarfijn gefileerd in en prachtige aaneenrijging van monologogen. Wieder ein Dolchstiech mitten ins Herz, wilstu dass iech verblute? Woorden maken meer kapot dan seks kunnen goedmaken, blijkt. Casanova Pierre Bokma blaast zichzelf op om vervolgens met zijn eigen dolk te worden lekgeprikt. Geluk in eenzaamheid is onmogelijk.

Groeten uit de (bouw)put.

Handen uit de mouwen.

Een dagje Breda. In de stortregen kwamen we aan, al schuilend verzonnen we de koppen in de krant: Fris gewassen PvdA durft de haven weer uit. PvdA gaat kopje onder in tumultueus congres. Het water staat de kleinste coalitiepartner tot de lippen. Congres spoelt nare smaak weg. PvdA druipt als een verzopen kater af via de achterdeur.

Maar niks van dat alles. Strijdvaardig, eerlijk en vol vertrouwen traden de bewindslieden en kamerleden voor het voetlicht. Balend omdat het ze niet lukt de harten van de kiezer te veroveren, dat wel. Maar ook bereid de hand in eigen boezem te steken en uit de mouwen om in de komende twee jaar er het beste van te maken. Het best haalbare voor de PvdA, want zo eerlijk waren ze wel, vechten voor elke millimeter, omdat de kiezer ons nu eenmaal een minimaal mandaat heeft geschonken. Dat kunnen we mokkend doen, maar ook optimistisch en voor dat laatste kiest de nieuwe fractievoorzitter, omdat zoals ze zei, het optimisme ons in de genen zit.

Nadat Mariëtte Hamer een bewogen betoog had gehouden, dat zij eerder al geoefend had in het politieke café (zie mijn verslag) onder het motto: “Politiek is vechten”, togen we naar Ella Vogelaar. Zij had de afgelopen periode niet stilgezeten en wekte bewondering voor haar strijd om te “verheffen en te verbinden”. Haar eerste moeizame slag blijkt inmiddels gewonnen. Onopgemerkt door de kieskeurige media heeft zij inmiddels bijna alle plannen kunnen goedkeuren, het geld beschikbaar, de corporaties aangehaakt, bewoners weten te engageren en de aanwezige PvdA wethouders enthousiast gekregen over hetgeen de minister aan flow heeft weten los te maken.

Na 10-12 jaar van bezuinigen in de buurten en regieloos voortdobberen wordt er ingezet op de drie V’s: Verheffen: met als speerpunten Wonen, Onderwijs en Arbeid, op Verbinden: Sociale samenhang, mensen tot elkaar brengen, leren Nederlandse taal en Veiligheid, meer agenten en combinatiebanen. Al relativeerde Herrema Vogelaars verdienste, er was immers al het nodige in gang was gezet, onmiskenbaar heeft de stug doorvechtende PvdA politica toch een nieuwe swung gegeven aan het verheffen van de meest kritieke wijken en daarmee ook een toon gezet voor andere wijken. Want ook dat was nieuw in haar betoog: voorbeelden die in deze wijken worden uitgedokterd zullen ook een uitstralingseffect hebben op andere wijken. Er zal ook daar extra geld naar toe gaan en kennis en ervaring met die wijken worden gedeeld.

Maar…., zullen, willen, plannen, allemaal leuk en aardig, het gaat aldus de minister, gesecondeerd door Guusje, Jet en Sharon nu om de Uitvoering. “het maken van plannen en het regelen van financiën was niet makkelijk, maar de uitvoering is nog veel moeilijker, we moeten alles uit de kast halen om de ambities waar te maken. We zetten zwaar in op de twee sleutels van succes: bewonersparticipatie en doorbreken van de verkokering en bureaucratie. Ze wil zelf een belangrijke rol vervullen in de afstemming tussen de betrokken ministeries. We zullen daarin onorthodoxe maatregelen en maatwerk moeten leveren willen we over twee jaar resultaten kunnen laten zien. Dat laatste is van belang, opdat we niet het risico lopen dat over twee jaar dit alles weer wordt gezien als een geldverslindend speeltje van de politiek. Later maakte Bos ook duidelijk dat als het om solidariteit gaat juist dit binden in de wijken de lakmoesproef is voor ons succes in het kabinet.

Breng de wijken weer op krachten. Krachtwijken is het devies, maar voor de partij is kracht en vechten ook het enige wat ons rest. Vechten met coalitie, maar ook vechten binnen de partij. Bos: “Het zal allemaal niet eenvoudig zijn, dat weet ik ook wel. Vooral ook omdat bij het gros van wat we willen bevorderen en bestrijden, we het niet zullen moeten hebben van wet en regel. Toch de traditionele ‘toolkit’ van sociaal democraten. Maar hier werkt ‘ie niet. Hier zal onderwijs, werk, dialoog, opvoeding, emancipatie en debat het werk moeten doen. Als we het met wet en regel niet redden, moeten mensen in ieder geval weten waar we voor staan.” En daarmee is voor mij de achilleshiel blootgelegd. Het gaat niet om nieuwe regels en wetten, om instrumenten en budgetten, om geduldig papier en mooie woorden. Het gaat om een klip en klaar, maar vooral eerlijk verhaal over waar we voor staan en waar we naar toe gaan en dat we dat niet effe kunnen fixen. Handen uit de mouwen, werk in uitvoering, want Wöltgens zei het al: “we zitten misschien wel in de put, maar het is wel een bouwput.” .

De bodem is bereikt?

Jaren geleden zat een andere partij in de problemen. Ik herinner me een congres in Kerkrade waarbij een jolige buutenreednersact zingend de ondergang bezweerde met "de bodem is bereik, de bodem is bereik". De bodem bleek nog niet bereikt, maar na vele jaren kwam het toch weer goed. Recept: herbezinning en vooral muisstil blijven zitten en de tegenstander de fouten laten maken. Dat lijkt de PvdA niet gegeven. Nadenken doen we al jaren, analyses voldoende, ook aan ideen geen gebrek, maar het vertrouwen zoals het Nederlands elftal dat had tijdens de eerste twee wedstrijden in de EK, dat ontbreekt er soms aan. Tijdens het congres in Breda niet. We zien vooruitgang, we hebben zowat de beker leeggedronken, door al het mogelijke slijk zijn onze bewindslieden nou onderhand wel gegaan, zelfs onze grootste vijanden beginnen het toch wel een beetje te gortig te vinden. En langzaam gaan we in de aanval en, zoals dat gaat, we nemen de underdog positie over van de Verdonk, Wilders en Marijnissen van de nieuwe politiek. Ik zag een strijdlustige Mariëtte Hamer (zie mijn verslag van het politieke café, ik zag een leden democratie omarmende Lilian Ploumen, Bos die weer een uiterst genuanceerd verhaal hield, maar ook duidelijk maakte dat hij nog niet verslagen was. Het meest verrassend was het optreden van Vogelaar en van Monika Sie (zie verslag van politiek café). Zondag kwam Frans Timmermans nog even uit de grond van zijn hart de noodzakelijke liefde voor de EU betonen, nadat hij eerder al een zeer (lezensw)aardig artikel in het NRC had geschreven. Kortom, de laatste tijd weer het nodige aan politiek besteeden ik hoop dat we weg naar boven kunnen vinden en vooral resultaten kunnen laten zien.

The Worst of the Eighties

In het Spant was the ShowCase van dit wervelend muziektheater. Voor een zorgvuldig geworven publiek, dat schoorvoetend de grote zaal betrad speelde zich een surrealistische terugblik op de jaren tachtig af. Met schrik en beven kwamen de hits weer bovendrijven, van echt niet te onderscheiden. Werd er nu de draak gestoken met iedereen die dit ooit mooi vond? Was het een hommage aan onze jeugd? Welgemeend lachen om Hans van der Togt, die misschien wel een beetje té overtuigend zichzelf speelde. Ik had vooral genoten van de zanger annex slangenmens en de leadzangeres, die uiteindelijk in haar eentje ("as one") We are the world ten gehore bracht, het hoogtepunt. Zie de clips op de siteclips erg leuk. Mechteld in het kikkerbadje is natuurlijk ook prachtig, vooral het gezicht wat ze daarbij trok.

Vroeg kinderen krijgen.

Met zestien een kind krijgen. Je wenst het niemand toe. Een verhaal op een byzondere manier vertelt, het stelt je soms in het gelijk, soms denk je, waarom zo moeilijk doen. De schrijfstijl en het idee doet me erg denken aan het boek geschreven vanuit de visie van een autist (iets met een vermoorde hond). Ik vind het onderwerp te serieus om grappig te zijn. Ronduit ergelijk is soms de manier waarop de jonge vader zich in het ongeluk stort. Je tenen krommen, maar wat kun je doen, wat moet je doen.
In het verhaal komen twee flashforwards voor, leuke vondst. Het stelt gerust als je ergens de afloop van kan dromen, hoe desastreus ook. Het lijkt een psychologische truc waar meer in zit. We zouden ons eens wat vaker de toekomst moeten proberen te visualiseren. En zo prakkezeren we weer verder. Gisteren zijn Finkers nog: hebt u dat nou ook. Ja dat heb ik ook. Een woord kan weken mijn hersens aan het denken zetten. En daar zijn ze ook voor.

Leerkracht is een missie

Ik lees graag boeken die me een kijkje in de keuken gunnen. Reality een beetje aangedikt met persoonlijke inkijkjes. Het is ook de manier waarop ik wil schrijven over bijvoorbeeld politieke bijeenkomsten. Wat doet het met je? Waar gaat het om en maar vooral hoe komt dat bij je over?
Juf met staarten op een zwarte school is een herkenbaar verhaal. Analyse is een te groot woord. Toch een boek waarmee deze witte man met grijs haar kan situaties kan meebeleven waar hij zelf niet zo snel in terecht komt. De vraag rijst of een dergelijk boek de zwarte en witte wereld dichter bijlaar of nu juist verder van elkaar af brengen. Ik denk het eerste. Ieder heeft zijn eigen aardigheden. Mijn waardering voor hen die bijdraagt aan het samen leven is groot. Mensen die er open over schrijven en het met ons delen zijn helemaal top.

Finkers begint aan een indrukwekkende eindspurt

Ik ben eigenlijk nooit fan geweest van Finkers. Hij schijnt na een vrijwillige maar later noodgedwongen wat langere pauze van 7 jaren anders te zijn. Prima. Na Marc Marie in Zaandam togen we weer naar dit gezellige theater op een steenworp van Amsterdam. MM was leuk, maar zeer oppervlakkig. Finkers was leuk, maar van een andere orde. Ik moet niet teveel van deze grappen maken anders wordt ik weer depressief, zo begon hij. Maar taaltheater is het leukste wat er is. En zeker als het ergens over gaat. Het lijkt wel een afscheid, hoorde ik iemand bij het verlaten van de zaal zeggen, dat hoop ik niet. Een nieuwe periode waarbij de speelsheid van Toon Hermans en de taalstrijd van Kees van Kooten gelardeerd wordt meet een vleugje Freek de Jonge. Zijn observaties over "de vrouw" en dat je moet genieten van hoe ze denkt is onvergetelijk. Het verraad van vrienden is erger dan de klap van de vijand. Vrienden, je wenst ze je ergste vijanden nog niet toe. Gaan kijken!

Met behoud van identiteit

Er is over dit boek al veel geschreven. Ik denk dat het indachtig Maks Europa ook een TV serie verdient in precies dezelfde format. Fact finding vanuit het persoonlijk perspectief. Het keerpunt in het boek ligt bij de zin: we wilden ze laten integreren met behoud van identiteit. Vanaf dat moment laat mij het woordje "met behoud van" niet meer los. Veranderen betekent loslaten. Als we iedereen in zijn waarde willen laten, moeten we een ander woord voor integreren verzinnen. Participeren lijkt me een beter doel en al moeilijk zat. Iedereen betrekken en betrokken laten raken. Engagement noemen ze dat op mijn werk. Het grootste doel, de enige ware waarde. Scheffer maakte een prachtig boek, Wilders verzamelde aardig beeldmateriaal, alles markerend het einde van religie-, multiculti- en integratie- en vrijheid-ficties. We zullen uit een ander vaatje moeten gaan tappen en onze (eigen)waarde hervinden, ons (zelf)vertrouwen terugwinnen en onze eigenaardigheid weer gaan beleven. De grote vraag rest, wat is daarbij de taak van de overheid en hoe sturen we die aan. Wordt vervolgd.

Wat willen we eigenlijk bereiken.

In het Westen is het begrip waarheid onverbrekelijk verbonden met de Verlichting. Als sluitstuk van vier uitzendingen over de waarheid zoekt Tegenlicht de confrontatie met het verlichtingsfundamentalisme. De Nederlandse filosoof Rob Wijnberg (1982) gaat in debat met de Britse filosoof John Gray. Diens laatste boek Zwarte Mis. Religieus fundamentalisme en de moderne utopieën (2007) leest als een pleidooi voor de afschaffing van de utopie. Maar waar laten Westerlingen dan hun universele rechten van de mens en andere traditioneel Westerse waarden? Rest ons niets anders dan bescheidenheid en oneindig cultuurrelativisme? Regie: Jos de Putter. Interview: Rob Wijnberg. Voor iedereen een must om dit onthutsende interview te zien. We houden er volgens Gray van links tot rechts een ongezond soort utopisme op na. Het is moeilijk om een gat te schieten in zijn ideeën. De kritiek op de oorlog in Irak en Afganistan zouden wel eens mijn gedachten over het al dan niet aansturen op een parlementaire enquete veranderen. Het gaat dan niet meer zozeer over hoe het zover gekomen is, maar vooral hoe het nu verder moet, wanneer eindigt het, hoe zien we interventies in de wereld. Kijken!

Varekai erg mooi

Het was al weer een hele tijd geleden dat we op het museumplein naar het Cirque du Soleil gingen. Verende trapezen, meeslepende muziek, ritmische acrobatiek. Ook nu weer een venetiaans carnaval dat de moeite meer dan waard was.

Het huis van de moskee

Ook bij mij kwam de vergelijking met 100 jaar eenzaamheid op. Een kroniek en stuk geschiedenis waar je niet vrolijk van wordt. De centrale vraag stelt zich de hoofdpersoon meerdere malen:
"hoe kunnen mensen zo snel veranderen?" Worden ze massaal gemanipuleerd door infiltranten en propaganda? is het iets dat latent aanwezig is en plots ontwaakt (de veenbrand)? Is het groepshysterie, die eenmaal ontbrandt niet meer te stuiten lijkt? Is het charismatisch leiderschap of angst, is het hoop tegen beter weten in, het idee dat het niet veel slechter kan.
Laat een ding duidelijk zijn, het kan nog veel erger. Op het moment dat macht oncontroleerbaar wordt, recht niet meer bestaat, je niemand meer kan vertrouwen, je hele doen en laten wordt beheerst, dan moet je enigzins beseffen in welke vrijheid we leven en hoe zorgvuldig we daar mee om moeten gaan. Een echte 4 mei gedachte. Ik vind ook van dit boek dat iedereen dit moet hebben gelezen.
In recensies wordt steeds gerefeerd aan de milde kant van de islam. Nou als dit de milde kant is, dan is enige verontrusting toch wel op zijn plaats.

De resultaten

Resultaten
De PvdA verkiest regeringsdeelname boven het pluche van de oppositie. Want in het kabinet krijgt de PvdA de kans te werken aan een sterk en sociaal Nederland. De PvdA wil investeren in een samenleving waarin sprake is van een eerlijke verdeling van geld en van gelijke kansen voor iedereen. Op pvda.nl vindt u een overzicht van enkele tot nu toe behaalde resultaten. Lees meer >

An invitation to.....

De CD is in de maak, play-it-cool in de studio! Hier alvast een invitatie.

Globaliseringsdebat 4 jaar geleden.

Marcel Duyvestijn gaat weg als webredacteur. Op zoek naar mailtjes en anecdotes trof ik onderstaand bericht aan. Ik had iets geschreven wat volgens hem, ik citeer: "denk ik, iets te ver van het Amsterdamse PvdA bed ligt". Ik weet het nog zo zeker niet.

"Ik heb zojuist een enge ziekte uit de VS meegenomen. "

Een grapje van Melkert tijdens het globaliseringsdebat van 1 maart 2004 in de Melkweg te Amsterdam. Ja hij kan weer grapjes maken, maar bij nader inzien zit er meer achter dat grapje. Want door velen wordt globalisering over een kam geschoren met een Amerikaanse enge ziekte. "Globalisering maakt ons in toenemende mate afhankelijk van elkaar", oreerde hij samen met de econoom en anders-globalist Robert Went en Jan Willem Gunning, ontwikkelingseconoom aan de Vrije Universiteit van Amsterdam.

Globalisering een gegeven?
"Het is niet alleen makkelijker te reizen, wereldwijd te financieren en te communiceren, het meest essentiele is dat ook het produceren overal ter wereld tegen de meest scherpe prijs kan gebeuren." Het kwam bij de debaters (al leken ze meer op docenten) niet op om tegen globalisering te zijn. Globalisering moet zeker niet worden verward met ongeregelementeerde vrije handel. Als je de deskundigen moet geloven is de discussie over globalisering een discussie over grenzen, regels en drempels, verdelen van kansen en winsten en stimuleren of afremmen, van beheersen dus. En juist omdat alles met alles samenhangt is dat beheersen ingewikkelder dan ooit. De discussie vlakte soms af naar gesteggel over wie die beheersing moet organiseren. Zo leek de zaal meer geinteresseerd te zijn in de rol van de Wereldbank, sommigen waren zelfs alleen gekomen om Melkert om fortuinlijke redenen onheus te bejegen.

Globalisering een vloek of een zegen?
Het eigenlijke onderwerp, is globalisering een zegen of een vloek kwam er wat bekaaid van af. De wijze mannen droegen aan dat globalisering de ontwikkeling van de armste landen niet in de weg staat, integendeel. Corruptie en daarbij behorende (gebrek aan) (westerse?) waarden en normen is de grootste boosdoener. Met name het gebrek aan eigendomsrecht staat boven aan de lijst van faalfactoren. Concurrentie van de landen (ook die net boven de streep), protectionisme van de rijke landen (subsidies, patenten), gebrek aan investeringen in infrastructuur en vooral onderwijs (basis en middelbaar) en last but not least de kennisvlucht als er al sprake is van kennisopbouw. Globalisering is niet de de veroorzaker van deze problemen maar maakt een oplossing ervan wel meer noodzakelijk.

Hier word je niet vrolijk van

Ik citeer de weinig hoopgevende frasen uit de lijvige notities die het debat vooruitgingen:

· "de rijke landen leggen zich dus toe op die fasen in het ontwikkelingsproces van een product die de hoogste toegevoegde waarde opleveren".

· "het ontwikkelen van een malaria vaccin komt niet van de grond omdat er geen koopkrachtige kopers voor zijn",

· "hoe rijker de landen aan oliebronnen zijn des te corrupter gedragen ze zich",

· "vast staat dat het verschil tussen rijk en arm niet meer enkel met geld is op te lossen",

· "de omvang van inkomensoverdracht van immigranten naar hun vaderland (65 miljard dollar) is meer dan dat er wereldwijd aan ontwikkelingshulp wordt gegeven",

· "het wegnemen van handelsbelemmeringen kan de ontwikkelingslanden jaarlijks 500 miljard dollar opleveren",

· "aan landbouw subsidies in Europa wordt meer uitgegeven dan aan ontwikkelingshulp",

· "van de vijf opgeleide artsen in Afrika blijft er maar een in het land van geboorte, de anderen komen hier schoonmaken",

· "illegale immegratie zal pas echt verminderen als de welvaart in het "Zuiden" substantieel is toegenomen"

Een doemscenario?

Hoe moeten we nu op een sociaal democratische verantwoorde manier tegen globalisering aankijken en wat zijn de effecten van globalisering op Amsterdam. Het uitgedeeld rapport beveelt de PvdA aan om meer duidelijkheid te verschaffen hoe globalisering het dagelijks leven van gewone burgers beinvloedt. Opmerkingen en hints waarmee we iets aan dit probleem kunnen doen heb ik tijdens het debat niet echt gehoord. Lees je de stukken dan dringt zich het volgende scenario op: Globalisering maakt ons steeds rijker, maar het werk wordt steeds ingewikkelder en niet al te hoog opgeleiden zullen stilaan te duur zijn om routine productie werk te doen. Zij zullen bovendien te laag opgeleid zijn om in de complexe wereld een noodzakelijk hoogwaardige bijdrage te leveren. De ene helft van Amsterdam zal zich suf werken aan het internet gekluisterd. De andere helft zal die ene helft in het beste geval tot dienst zijn of anders aan de zijlijn staat. Een derde groep zal het vieze werk voor ons opknappen, waarschijnlijk tegen lonen die een fractie zijn van wat wij nu minimum noemen, maar elders in de wereld ver boven de armoede grens van 1 dollar per dag zit.

Het kabinet stevent af op een samenleving waarbij illegaal via de achterdeur gekomenen worden gedoogd, terwijl degene die via de voordeur kwamen niet gelegaliseerd, en daarmee niet sociaal voorzien hoeven te worden.

Wat kunnen we dan wel doen?
Druk uitoefenen op bedrijven die oneervol werk laten verrichten in verre oorden, initiatieven tot verantwoord ondernemen afdwingen (het panel verwachte hier naar mijn mening te weinig van), steun bieden aan zelfontwikkeling van de arme landen met raad en daad, mede door immigranten te equiperen om hun eigen moederland meer democratische normen te laten overnemen en kennis te brengen, kennis netwerken te stimuleren. Daarnaast opkomen voor de afbraak van protectionistische regels of anders importheffingen op producten-onder-de-prijs gebruiken om ontwikkelingslanden in hun zelfsturend vermogen te helpen in plaats van in de zakken van de rijken te laten verdwijnen of aan uitzichtsloze beroepstakken te besteden. En natuurlijk op de goede partij stemmen, ook of juist in Europees verband.

And what about Amsterdam?

Tenslotte Amsterdam, de bakermat van globalisering, gastheer van heel wat multinationals en immigranten. Amsterdam zou de bakermat van verantwoord ondernemen kunnen worden, het kenniscentrum voor ontwikkeling van derde wereldlanden kunnen zijn. Het zou ook moeten zorgen voor een goede ontwikkeling en taakbesteding van zijn minder internationaal geschoolde burgers. Investering niet zozeer richten op de productie, die ongetwijfeld elders goedkoper kan, maar op diensten waar behoefte aan zal zijn en waarbij Amsterdam een sociaal verantwoorde trekkersrol kan vervullen. Of niet soms? Wie zet het op de agenda?

Zie voor een meer levensecht verslag, de PvdA site van Leiden.

Mart Boden

De groei voorbij.

We bewegen naar een toestand waarin economische groei niet meer vanzelfsprekend zal zijn. Jaap van Duijn windt er in zijn nieuwe boek ’De groei voorbij’ geen doekjes om. Bevolkingsafname, de volheid van Nederland en de verzadiging zijn voor Van Duijn belangrijke oorzaken voor het einde van een tijdperk waarin groei centraal stond. Belangrijkste gevolg is dat er geen toekomst meer lijkt te zijn. In een wereld waar geen groei is van welvaart blijkt de welzijn nog wel groeipotentieel te hebben, want met de groei van de welvaart heeft een daling van ons welzijn ongemerkt zich ingezet. Het welzijn, het geluk van Nederland, kent zijn specifieke kanten, maar om het te breieken zijn er materiele substantiele offers nodig. De basis daarbij wordt gevormd door onderwijs en de herwaardering van de vakman. Iedereen wil maar manager worden klaagt van Duijn, wie doet er nog het werk, wie zorgt er voor brood op de plank?
Interessant boek, alleen de wat-nu vraag mog wel wat meer aandacht.

Op bezoek bij de Familie Avenir

Avenir betekent toekomst, maar na 4 toneelstukken, verpakt in twee avonden zijn we aan de toekomst nog niet toegekomen. Een terugblik over een vergeten tijd. Het "verdiet van Brabant" is nu al een klassieker en wat mij betreft neemt Maria Goos de uitdaging aan de naam eer aan te doen en ook twee afleveringen in de toekomst te laten plaatsvinden. Nadat we ons voor de pauze suf hadden gelachen om de rake types op de camping, voorspelbaar naderend onheil en natuurlijk Rrrradio Pieterrrrnellll. Heerrlijk. Na de pauze volgde een: wat-er-van geworden is met een terugblik over hoe men het verleden had ervaren. Wat visuele terugblikken, met scenes uit eerder stukken hadden wat mij betreft wel gemogen. Om iedereen aan het woord te laten mocht ook wel wat minder. Ze schreef al dat dit stuk voor de liefhebbers is en het makkelijkst te schrijven, wat mij betreft mag ze er nog wel wat meer tijd aan wijden. Maar niettemin een geweldige avond.

Onder de maat?

Na een jaar kabinet zijn we allemaal al weer vergeten hoe het ook alweer was. Onze blijheid over het einde van periode Zalm, Dekker, Verdonk maakte plaats voor teleurstelling. Er verandert niks is de klacht. Gisteren was er een bijeenkomst over de het boek over Den Uyl, waarin zonneklaar werd dat Den Uyl hield van grote woorden en die helaas moest koppelen aan te kleine stappen. Toch waren die stappen uiteindelijk dusdanig groot dat we, ik citeer Frits Bolkenstein, 20 jaar nodig hadden om de zaak weer op orde te krijgen. En die orde werd door de PvdA en de VVD hersteld, om vervolgens door Fortuin in 4 jaar tijd weer dusdanig door te schieten dat we waarschijnlijk weer twintig jaar nodig hebben om privatisering, zorgtoeslagen, hypotheekrente en noem maar op weer enigszins op de rails te zetten. Het blijft schommelen en in het afgelopen jaar is de slinger weer de andere kant opgegaan. Bos verwoorde dat prima in zijn Volkskrant artikel, waarin hij sprak over de vijf grote kantelingen:

1. Van Eigen Verantwoordelijkheid naar Gemeenschappelijke verantwoordelijkheid, het weer gaan over bijvoorbeeld sociale samenhang, armoedebestrijding en loonkostensubsidies.
2. Het stellingnemen tegen het idee dat marktwerking en privatisering altijd goed is voor consument en burger (nog amper een jaar geleden streden we voor Schiphol en sprak Zalm het machtswoord)
3. De sfeer van confrontatie, polarisatie en zwartepieten is vervangen door een politiek van duidelijkheid en problemen oplossen. Met name op het gebied van Huurliberalisatie en Integratie. Nog maar amper een jaar geleden vond het kabinet polarisatie nodig, die echter de problemen alleen maar groter maakte en die welke je in staat stelt problemen beter op te lossen.
4. Afstand nemen van het economisch georienteerd "gemiddelde Nederlander" denken. Naast het idee dat de burger gemiddeld steeds meer behoefte heeft aan steeds minder overheid is het ook zo dat steeds meer mensen op achterstand zijn geraakt. Gezinnen waar ouders onmachtig zijn hun kinderen op te voeden. Burgers die zich door een zich terugtrekkende politiek in de steek gelaten zouden voelen. Dit zijn burgers die dankbaar zijn als zich met de oplossing van hun problemen te bemoeien.
5. Ophouden met grote vanuit Den Haag geregiseerde systeemwijzigingen. Geen rust in de zin van niets doen, maar in de zin van investeren en ruimte geven aan de mensen op de werkvloer om aan de slag te gaan met de nieuwe regels en systemen.

De slinger gaat de andere kant uit en optisch lijkt hij dan even tot stilstand te zijn gekomen, maar hij zal langzaam weer op stoom komen. Daar vertrouw ik op en daar houden we Bos ook aan.

Yes we can!